8 trujących roślin doniczkowych

Kroton, skrzydłokwiat, bluszcz pospolity to popularne gatunki kwiatów doniczkowych, które znajdują się prawie w każdym domu. Znamy je od lat i lubimy ponieważ są bardzo dekoracyjne i niezbyt absorbujące w pielęgnacji. Nie wszyscy jednak wiemy, że zawierają toksyczne substancje i mogą być bardzo groźne, szczególnie dla małych dzieci i domowych zwierzaków. Warto poznać trujące rośliny doniczkowe, aby móc zachować wobec nich odpowiednie środki ostrożności.
Recykling odpadów po skandynawsku.

Niebezpieczne rośliny możemy spotkać  na łące, w ogrodzie lub lesie. Jedne – jak pokrzywa czy barszcz Sosnowskiego – parzą, inne –  jak róża, agrest, maliny czy jeżyny – kłują,  jeszcze inne – jak wilcza jagoda, którą można pomylić z borówką – mają trujące owoce. Wszystkie te groźne atrybuty i substancje toksyczne to mechanizmy obronne wytwarzane przez rośliny w środowisku naturalnym po to, aby przedłużyć gatunek. Mają więc za zadanie m.in. odstraszać zwierzęta  roślinożerne, ptaki i owady przed ich zjadaniem, a także chronić je przed pasożytami i chorobami.

Takie mechanizmy obronne wytwarza też wiele gatunków domowych roślin doniczkowych. Wśród nich znajdują się także odmiany bardzo znane i popularne ze względu na atrakcyjny wygląd, efektowne wybarwienie liści, piękne kwiaty lub kolorowe owoce. Ta popularność oraz kuszący wygląd mogą uśpić naszą czujność przy dokonywaniu zakupu i późniejszej pielęgnacji – nie spodziewamy się bowiem, że dostępna w każdej kwiaciarni roślina może okazać się bardzo niebezpieczna. Atrakcyjny wygląd przyciąga, niestety, także małe dzieci, które z ciekawości chcą kwiatek powąchać, dotknąć a często także włożyć do buzi i połknąć.

Czy wiesz, że popularne domowe rośliny doniczkowe mogą być trujące dla dzieci i zwierząt? Sprawdź które!

Lista trujących gatunków spotykanych w naszych domach jest niestety długa. Znajdują się na niej m.in. rośliny domowe należące do:

– rodziny obrazkowatych – oprócz difenbachii są to: filodendron, alokazja, anturium oraz monstera

– rodziny psiankowatych – m.in. papryka roczna i psianka koralowa

– rodziny wilczomleczowatych – oprócz gwiazdy betlejemskiej i krotonu, są to: wilczomlecz lśniący czyli korona cierniowa oraz wilczomlecz trójżebrowy

– rodziny amarylkowatych – m.in. amarylis i kliwia

Poza tym uważać powinniśmy także na: fikusa, oleandra, passiflorę, cyklamen perski błędnie nazywany czasami fiołkiem alpejskim oraz hoję.

Trujące rośliny doniczkowe, których lepiej unikać

 1. Gwiazda betlejemska

Należy do rodziny wilczomleczowatych, znana jest również jako poinsecja oraz wilczomlecz nadobny. Wszystkie jej fragmenty są niebezpieczne – występuję w nich trujący sok mleczny (zawierający kwas euforbowy, euforbinę oraz związki cyjanogenne), który może spowodować zaczerwienienie skóry, podrażnienie jamy ustnej, a po zjedzeniu liści czy owoców zatrucie.

Gwiazda betlejemska - trująca roślina doniczkowa.

2. Kroton

Również z rodziny wilczomleczowatych. Jak wszystkie należące do niej gatunki zawiera biały toksyczny sok (najwięcej w łodydze i liściach). Kontakt z sokiem może spowodować wysypkę i pieczenie oczu. Zjedzenie czy żucie liści powoduje wymioty i biegunkę.

Kroton - trująca roślina doniczkowa.

3. Difenbachia

Należy do rodziny obrazkowatych. Zawiera igiełkowate kryształy szczawianu wapnia (rafidy), które mają działanie drażniące. Włożenie liścia do ust może spowodować obrzęk warg, języka, krtani, ból brzucha. Do tej rodziny należą także: anturium, monstera, filodendron.

difenbachia - trująca roślina doniczkowa.

4. Skrzydłokwiat

Również z rodziny obrazkowatych. Nazywany lilią domową ze względu na piękne białe kwiaty. Pochłania z powietrza związki chemiczne, tj. benzen, formaldehyd, ksylen znajdujące się w smogu. Jego liście i kwiaty zawierają alkaloidy i szczawiany wapnia, wzięte do ust (przez dziecko lub zwierzę) mogą podrażnić skórę oraz błonę śluzową jamy ustnej, gardła i przełyku.

Skrzydłokwiat - trująca roślina doniczkowa.

5. Bluszcz pospolity

Należy do rodziny araliowatych. Zawiera saponiny, związki które mogą wywołać zatrucia z nudnościami, wymiotami, bólem głowy, przyspieszonym pulsem, wysypką, bezdechem. Kontakt skóry z roślinnym sokiem może wywołać zaczerwienienie.

Bluszcz pospolity - trująca roślina doniczkowa.

6. Koleus

Należy do rodziny jasnotowatych. Ze względu na dekoracyjne, pięknie wybarwione liście powszechnie nazywany bywa kolorową pokrzywką lub pokrzywką brazylijską. Właśnie w kolorowych liściach występują diterpeny, których spożycie może spowodować przyspieszenie pulsu, ociężałość, zaburzenia widzenia.

Koleus - trująca roślina doniczkowa.

7. Psianka koralowa i paprykowa

Te trujące rośliny doniczkowe należą do rodziny psiankowatych, mają ozdobne kolorowe owoce przypominające małe pomidorki i papryczki. Wyglądają niezwykle apetycznie, więc mogą skusić dziecko. Zawierają groźną solaninę, która może wywołać nudności, bóle brzucha, wymioty, biegunki.

Psianka koralowa - trująca roślina doniczkowa.

8. Dracena

Należy do rodziny szparagowatych. Jedna z najpopularniejszych w Polsce trujących roślin doniczkowych. Ma atrakcyjny wygląd, szybko rośnie i nie jest wymagająca. Głównym źródłem niebezpieczeństwa są znajdujące się w jej  liściach saponiny, które w większych dawkach są toksyczne, wywołują wymioty, mogą uszkadzać szpik kostny. Może być groźna szczególnie dla kotów, które lubią podgryzać jej liście.

Dracena - trująca roślina doniczkowa.

Toksyczne konwalie majowe

Aż trudno uwierzyć, że subtelne konwalie, które kojarzą się nam z wiosną, majem i pierwszymi komuniami również są bardzo niebezpieczne. I to wszystkie jej części, a nawet woda, w której stały. Przedostają się do niej bowiem glikozydy nasercowe, które są szczególnie groźne dla dzieci i mogą prowadzić u nich do uszkodzenia serca, a nawet śmierci. Dlatego należy bardzo uważać, aby omyłkowo nie wypić wody, w której stały konwalie. Do groźnego zatrucia może dojść także po zjedzeniu jej czerwonych owoców, z kolei sok z konwalii powoduje podrażnienie i zaczerwienienie skóry, dlatego kwiaty najlepiej zrywać w rękawiczkach. Dotykanie liści i kwiatów nie jest niebezpieczne, ale dla pewności warto potem szybko umyć ręce. Bez obaw można je na pewno wąchać.

W jaki sposób można się zatruć rośliną domową?

Do zatrucia lub podrażnienia skóry dochodzi zazwyczaj przez przypadek lub nieświadomy kontakt z trującą rośliną domową. Niekiedy nawet jej krótkie dotknięcie może prowadzić do podrażnienia, zazwyczaj od razu pojawia się wtedy zaczerwienienie lub wysypka. Objawy zatrucia mogą jednak wystąpić dopiero po jakimś czasie, na przykład, gdy dziecko zjadło fragment rośliny.

Przyczyny zatrucia lub podrażnienia skóry:

  • zjedzenie fragmentu rośliny: liści, owoców, kwiatów lub korzeni
  • dotykanie liści, łodygi lub kwiatu
  • kontakt skóry z sokiem z rośliny
  • wypicie wody z podstawki

Jakie objawy mogą świadczyć o zatruciu rośliną?

Czasami szkodliwe substancje zawarte w roślinach wywołują objawy łagodne, których nawet możemy nie zauważyć i nie łączyć z rośliną, jako przyczyną ich wystąpienia. Są to: podrażnienia i zaczerwienienia skóry, jej swędzenie lub pieczenie, lekki obrzęk błon śluzowych nosa i gardła, łzawienie oczu. Może się jednak zdarzyć, że w wyniku kontaktu z trującym związkiem wystąpią bardzo poważne objawy, mogą to być m.in:

  • zaburzenia oddychania
  • ból głowy
  • zapalenie spojówek
  • nudności i wymioty
  • biegunki
  • drgawki
  • przyspieszone lub zwolnione tętno
  • ślinotok
  • zaburzenia widzenia

Wrażliwość na substancje  toksyczne zawarte w roślinach jest sprawą indywidualną, ten sam związek u różnych osób może wywołać zupełnie odmienne skutki, generalnie jednak należy liczyć się z tym, że ostre objawy zatrucia występują najczęściej u osób borykających się z różnego typu alergiami.

Jak postępować w przypadku zatrucia rośliną?

1. należy niezwłocznie wezwać pogotowie lub zawieźć na nie osobę z niepokojącymi objawami. Koniecznie trzeba poinformować lekarza, jaka roślina wywołała zatrucie  (trzeba więc wcześniej sprawdzić jej nazwę), warto także zabrać ją lub jeśli jest duża jej fragment (w woreczku, z zastosowaniem zasad ostrożności) do szpitala, ułatwi to postawienie trafnej diagnozy i rozpoczęcie leczenia

2. do czasu przyjazdu pogotowia, postępujemy w zależności od okoliczności. Jeśli doszło do zatrucia w wyniku zjedzenia rośliny, należy usunąć z ust dziecka lub osoby dorosłej jej resztki, przemyć jamę ustną wodą, dziecku podajemy do picia letnią przegotowaną wodę, u osoby dorosłej, jeśli jest przytomna, możemy spróbować wywołać wymioty. Jeśli trujący sok dostał się do oczu, należy przemyć je dużą ilością letniej wody i zgłosić się do okulisty. W przypadku kontaktu soku z rośliny ze skórą i powstaniu podrażnienia, zaczerwienia lub pęcherzy należy szybko usunąć substancję ze skóry przemywając ją letnią wodą.

3. w przypadku zatrucia  lub podejrzenia zatrucia przez zwierzęta postępujemy analogicznie jak z ludźmi i najszybciej jak to możliwe odwozimy pupila do weterynarza

4. jeżeli istnieje uzasadnione podejrzenie, że doszło do zatrucia, ale na razie nie wystąpiły jego objawy, nie należy czekać na ich pojawienie się, ale jak najszybciej zawieźć osobę lub dziecko do szpitala, zabierając ze sobą roślinę lub jej fragment, która mogła być przyczyną zatrucia.

Jakie środki ostrożności zachować?

Jeśli wiemy, które z roślin doniczkowych w naszym domu są niebezpieczne powinniśmy:

– ustawić je w miejscach trudno dostępnych dla dzieci i zwierząt domowych

– w żadnym wypadku nie stawiać ich na podłodze i niskich meblach

– do prac pielęgnacyjnych, a nawet zwykłego podlewania wskazane jest używanie rękawiczek ochronnych, a po wykonaniu tych czynności, dokładne umycie rąk

– należy natychmiast sprzątać wszystkie opadające na podłogę liście i kwiaty, aby dziecko lub zwierzęta nie zdążyły mieć z nimi kontaktu

Trujące rośliny doniczkowe popularne wśród roślin domowych.

Zdecydowanie najtrudniej jest uniemożliwić dostęp do trujących roślin kotom. O ile w przypadku dzieci czy psów rozwiązaniem jest ustawienie roślin wysoko lub w miejscu trudno dostępnym, o tyle w przypadku kota, który lubi i potrafi skakać oraz wspinać się, trudno takie miejsce znaleźć. W takim przypadku często jedynym rozwiązaniem pozostaje rozważenie pozbycia się z domu problematycznych gatunków.

Sprawdź też, które rośliny odstraszają owady.

Źródła:

  1. www.atlas-roslin.pl
  2. www.swiatkwiatow.pl
  3. https://poradnikogrodniczy.pl/trujace-rosliny-doniczkowe.php
20.07.2019
Bałtyk nie jest ciepłym morzem. Bywa nim jednak, gdy klimat szaleje. Powód do radości dla Polaków spragnionych rajskich wakacji? Przeciwnie – smutna perspektywa na przyszłość. Kiedy rośnie temperatura morskiej wody, namnażają się w niej mikroorganizmy, z którymi kontakt jest niebezpieczny. Co robić? Konsultacja dr Agata Błaszczyk z Wydziału Oceanografii i Geografii Instytutu Oceanografii, Zakład Biotechnologii […]
19.09.2019
Gdy już za długo męczy cię kaszel, gdy jesteś w ciąży i codzienne, uporczywe nudności psują radość z macierzyństwa, jeśli cierpisz na chorobę lokomocyjną i boisz się złego samopoczucia podczas podróży – Ipeca może być idealnym remedium na twoje dolegliwości.
15.07.2019
Jeśli zdarza Ci się jeść podczas podróży w przydrożnych barach albo lubisz ciasta z puszystym kremem, i nie odmawiasz ich sobie także latem, koniecznie przeczytaj ten tekst! Konsultacja lekarz rodzinny Alina Czapkowicz.
22.08.2018
Jedliście kiedyś konfiturę z arbuza? A wiecie, że (zwykle skwapliwie wypluwane) pestki, po podprażeniu staną się pyszną i bardzo zdrową przekąską? A miąższ zawiera aminokwas, cytrulinę, która  usprawnia metabolizm, zwiększa siłę i wytrzymałość, redukuje uczucie zmęczenia i… wpływa korzystnie na potencję.
30.05.2018
Oczyszcza organizm z metali ciężkich, odchudza, leczy choroby jelit i skóry… Te i inne obietnice można znaleźć na opakowaniach glinki bentonitowej. Sprawdź, co to właściwie jest, jak stosować bentonit i czy na pewno warto?
09.11.2018
Suplementy z zielonego jęczmienia biją ostatnio rekordy popularności. Tymczasem nie wszystko złoto, co się świeci – na rynku dostępny jest także zielony jęczmień niemal zupełnie pozbawiony wartości odżywczych. Dowiedz się jak je odróżnić i znajdź preparat najlepszy dla siebie, a najlepiej wyhoduj zdrowy jęczmień sama. Konsultacja: dietetyczka Kamila Lipowicz z kliniki Ajwen.