Strona główna Zdrowe odżywianie Przepisy z batatami

Przepisy z batatami

autor: Agnieszka Żelazko

Pataty, bataty, wilce ziemniaczane lub po prostu słodkie ziemniaki – to pyszne, pomarańczowe, czerwone lub różowe ogromne kartofle o słodkawym, aromatycznym i nieco korzennym posmaku. Przywędrowały do nas z Ameryki Środkowej i Południowej, są bombą witamin i minerałów. Można je gotować, grillować, przygotowywać na parze. Są świetną bazą do zup i puree, ale najlepiej smakują faszerowane i zapiekane. Zimową porą kupujemy je głównie w warzywniaku, ale gdy zrobi się cieplej można uprawiać bataty w przydomowym ogródku a nawet w skrzynce na balkonie czy tarasie. Niewiele osób wie, że mają piękne, dekoracyjne liście oraz delikatne fioletowe, nieco dzwonkowate kwiaty.

Strona główna Zdrowe odżywianie Przepisy z batatami
Przepisy z batatami Agnieszki Żelazko

Wilec ziemniaczany zwany inaczej batatem jest bardzo malowniczą rośliną. Słodkawe bulwy, mogą ważyć nawet 3 kg. Charakterystyczne, płożące się łodygi miewają czasem 5 metrów długości. Najpiękniejsze są jednak liście i kwiaty batatów, które mogą cieszyć oko w przydomowym ogródku. Póki jest zimno, trzeba zadowolić się batatami z warzywniaka, ale jak zrobi się ciepło można zasadzić bulwy (w całości lub w częściach) na własnym tarasie lub balkonie. Warto pamiętać, że bataty są wrażliwe na zimno, więc z sadzeniem najlepiej zaczekać do maja.

Kuchenne szaleństwa z batatami w roli głównej

Słodkie ziemniaki są pyszne i mają mnóstwo zastosowań w kuchni. Po pierwsze – są świetnym składnikiem zup, sosów, kremów warzywnych. Mogą być też dobrym „zagęstnikiem” każdej potrawki, gulaszu a nawet leczo. Świetnie nadają się do obiadu, pokrojone, ubite z masłem albo w formie puree wzbogaconego odrobiną gałki muszkatołowej, czosnku i śmietany. Zdarza się, że stanowią bazę do słodkich ciast (np. tarty).

Najlepsze są jednak bataty pieczone – zarówno w formie frytek, plastrów, jak i połówek. Zapiekane połówki batatów można faszerować dosłownie wszystkim: serami, ryżem, szpinakiem z gorgonzolą a nawet ostrym kuskusem doprawionym przyprawami korzennymi (dwa ostatnie przepisy znajdziecie poniżej).

Bataty – dlaczego warto jeść słodkie ziemniaki?

Dawka zdrowia w słodkim ziemniaku

Bataty mają w składzie likopen oraz karotenoidy (w tym beta-karoten), które wykazują działanie przeciwnowotworowe. Jedzenie słodkich ziemniaków może być zatem częścią profilaktyki przeciwnowotworowej. Na dodatek zawierają też antocyjany, które mają działanie antyoksydacyjne oraz luteinę zbawienną dla oczu. Są niskokaloryczne, wspomagają pracę trzustki, a tym samym mogą mieć korzystny wpływ na organizm cukrzyków oraz osób, które borykają się z insulinoopornością.

Bataty świetne dla osób z problemami skórnymi

W bulwach słodkich ziemniaków jest też mnóstwo witamin i minerałów. Bataty są bogate przede wszystkim w kwas foliowy, witaminy z grupy B (zwłaszcza B6), ale również witaminy C i E. Warto wprowadzić je do jadłospisu, zwłaszcza w przypadku osób, które mają problemy skórne.

Regularne jedzenie batatów poprawia kondycję skóry, pomaga m.in. w przypadku łuszczycy oraz trądziku. Warto wspomnieć, że ziemniaki te mają w składzie wapń, magnez, potas, fosfor, żelazo, selen, miedź a nawet molibden. Prawdziwa skarbnica składników odżywczych potrzebnych zwłaszcza wczesną wiosną i podczas przesilenia.

Przepisy z batatami

1. Bataty pieczone z masłem i białym winem, podane z serem oraz suszonymi pomidorami

Bataty często zapieka się na folii aluminiowej lub papierze do pieczenia. Jeśli podlejemy je jednak wodą, masłem lub odrobiną wina będą bardziej soczyste, a góra pięknie się przyrumieni. Warunkiem jest ustawienie termoobiegu. Słodkie ziemniaki świetnie komponują się z ostrymi serami: fetą, bryndzą, serem wędzonym lub parmezanem. Do tego zioła i suszone pomidorki.

Składniki:

  • 2 bataty
  • 1 łyżka masła
  • ½ szklanki białego wina (wytrawnego)
  • 2 plastry sera feta (lub więcej)
  • Kilka suszonych pomidorków
  • Świeże zioła (np. kolendra) lub zielona cebulka
  • Sól, pieprz, gałka muszkatołowa
Bataty pieczone z masłem i białym winem, podane z serem oraz suszonymi pomidorami - przepis Agnieszki Żelazko

Fot. Agnieszka Żelazko

Przygotowanie:

Bataty umyj i osusz a następnie pokrój w paski lub krążki (bez obierania skórki). Ułóż w naczyniu żaroodpornym. Wino wymieszaj z 2-3 łyżkami wody i podlej ziemniaki. Górę polej roztopionym masłem, posyp solą, pieprzem i gałką muszkatołową. Piecz w temp. 160 stopni aż zmiękną i przyrumienią się (termoobieg). Po wyjęciu z piekarnika posyp pokruszonym serem feta, suszonymi pomidorami pokrojonymi w kostkę i świeżymi ziołami.

2. Bataty faszerowane serkiem i ostrym kuskusem o korzennym posmaku

Kuskus doprawiony ostrą papryczką, cynamonem, imbirem i odrobiną kuminu świetnie komponuje się ze słodkimi i delikatnymi batatami. Przed faszerowaniem warto wysmarować ziemniaki masłem, a następnie wyłożyć je kawałkami serka topionego.

Składniki:

  • 2 bataty
  • ½ szklanki kaszy kuskus
  • 2 łyżki masła
  • ½ czerwonej papryki
  • ½ zielonej papryki
  • ½ czerwonej cebuli
  • 2 łyżki kukurydzy z puszki
  • 4 kawałki serka topionego (tzw. trójkąciki)
  • Odrobina oliwy
  • Przyprawy „na czubek łyżeczki”: ostra papryka w proszku, cynamon, sproszkowany imbir, kumin
  • Pieprz i sól do smaku
Bataty faszerowane serkiem i ostrym kuskusem o korzennym posmaku - przepis Agnieszki Żelazko

Fot. Agnieszka Żelazko

Przygotowanie:

Kuskus zalej wrzątkiem w taki sposób, by woda sięgała 1 cm powyżej poziomu kaszy. Przykryj naczynie i odstaw, aż kasza napęcznieje. Bataty przekrój na pół, wydrąż, nakłuj widelcem od środka, a następnie wysmaruj masłem (1 łyżka), oprósz solą i pieprzem. Przełóż do naczynia żaroodpornego, podlej odrobinę wodą (ok. 1 cm), ustaw temperaturę 160 stopni i piecz ok 15-20 minut.

Na patelni rozpuść łyżkę masła, dodaj odrobinę oliwy, wrzuć pokrojoną w kostkę cebulę, a następnie drobno pokrojoną paprykę (czerwoną i zieloną). Podsmaż aż warzywa się przyrumienią, a następnie dorzuć kuskus i kukurydzę. Dopraw do smaku solą, pieprzem, ostrą papryką, imbirem, cynamonem i kuminem. Dokładnie wymieszaj cały czas podsmażając. Bataty wyjmij z piekarnika, wyłóż je najpierw pokrojonym w plasterki serkiem topionym, a następnie kuskusem. Piecz kolejne 15 minut, aż bataty będą całkiem miękkie.

3. Bataty faszerowane szpinakiem i gorgonzolą

Składniki:

  • 2 bataty
  • 150 g szpinaku baby
  • 100-150 g sera gorgonzola
  • 2 ząbki czosnku
  • 1 łyżeczka masła i odrobina oliwy
  • Sól, pieprz do smaku
Bataty faszerowane szpinakiem i gorgonzolą - przepis Agnieszki Żelazko

Fot. Agnieszka Żelazko

Przygotowanie:

Bataty przekrój na pół, wydrąż, oprósz solą i pieprzem. Przełóż do naczynia żaroodpornego, podlej odrobinę wodą (ok. 1 cm), ustaw temperaturę 160 stopni i piecz ok 15-20 minut. Na patelni rozpuść masło, dodaj odrobinę oliwy. Czosnek obierz i przeciśnij przez praskę, a następnie wrzuć na patelnię, po chwili dodaj szpinak, dopraw do smaku solą i pieprzem.

Gdy szpinak się zetnie dodaj ser gorgonzola i dokładnie wymieszaj, aż ser roztopi się, a składniki połączą się. Farsz ułóż w wydrążonych batatach, a następnie włóż całość do piekarnika na kolejne 15 minut.