Sok z brzozy – naturalny lek na wiosenne przesilenie

Dla Prasłowian sok z brzozy był symbolem budzącego się życia. Wiosną stosowano go jako środek wzmacniający i regenerujący organizm po zimie. Przez lata zapomniany, dziś wraca do łask. Staje się modny w Europie, USA, Kanadzie, a nawet w Chinach i traktowany jest jako skuteczne remedium na wiosenne osłabienie organizmu. Pytamy eksperta, dr. n. farm. Jerzego Jambora, czy sok z brzozy naprawdę ma wzmacniające właściwości i warto go pić?
Sok z brzozy

Sok z brzozy – na co pomaga?

Sok brzozowy świeży (Succus Betulae recens), nazywany jest też sokiem bzowym, bzowiną lub oskołą. Jest to płyn wypływający wczesną wiosną po nacięciu pnia brzozy. Ma delikatny, słodkawo-kwaskowy posmak, subtelny, orzeźwiający zapach. W medycynie ludowej stosowany był od wieków, szczególnie na Wschodzie, jako środek „pędzący mocz, pomocny na kamień, uspokajający boleści”. Uważany był też za cudowny napój dający siłę i urodę. Na kresach wschodnich wytwarzano z niego również musujący, słodki napój alkoholowy zwany brzozownikiem. W tradycyjnym ziołolecznictwie uważany jest za środek usuwający szkodliwe produkty przemiany materii i „czyszczący krew”. A jak właściwości soku z brzozy oceniają współcześni farmaceuci?

Po zbadaniu składu oskoły okazało się, że składa się ona w 95 procentach z wody, ale zawiera liczne cukry proste (m.in. ksylitol), kwasy organiczne (jabłkowy i cytrynowy), sole mineralne (sole potasu, cynku, manganu, fosforu, wapnia, żelaza i miedzi), aminokwasy a także niewielkie ilości witamin: C i z grupy B.

Sok z brzozy - na co pomaga?

Rzeczywiście jest więc znakomitym, naturalnym środkiem wzmacniającym organizm. Fitoterapeuci polecają picie odżywczego soku z brzozy również rekonwalescentom i osobom w podeszłym wieku. Co więcej okazało się, że wykazuje on także działanie moczopędne. Może być stosowany pomocniczo w przewlekłych chorobach dróg moczowych. Jest także skutecznym środkiem zapobiegającym kamicy moczowej, zapaleniu nerek i pęcherza.

Sok z brzozy nie tylko wzmacnia organizm, ale pomaga mu się oczyścić z toksyn – jest więc świetnym sprzymierzeńcem wiosennego detoksu.

Ważne! W aptekach dostępny jest też sok ze świeżych liści brzozy (Succus Betulae). Zalecany jest jako środek łagodnie moczopędny i słabo napotny, pomocniczo w chorobie reumatycznej. Nie jest to jednak to samo co sok brzozowy świeży (Succus Betulae recens).

Jak i kiedy zbierać sok z brzozy?

Wczesną wiosną, jeszcze zanim drzewo się zazieleni, należy wywiercić w pniu co najmniej 10-letniego drzewa głęboki otwór, wbić weń rurkę lub rynienkę i podstawić pod nią naczynie. Z dużego 20-30 letniego drzewa można zebrać (bez szkody dla brzozy!) ok. 3-4 litrów soku. Płyn można przechowywać w lodówce 4-5 dni. Następnie miejsce po otworze w pniu zabija się kołkiem. Można je też dodatkowo posmarować pastą ogrodniczą.

Jak i kiedy zbierać sok z brzozy?

Ważne! Sok brzozowy można zbierać wyłącznie z drzew rosnących w czystych ekologicznie rejonach. Brzoza nie powinna też stać w pobliżu pól nawożonych sztucznymi nawozami i opryskiwanych pestycydami. Wówczas szkodliwe substancje, które dostały się do gleby, znajdą się także w soku… Najbezpieczniej jest kupić w sklepach ze zdrową żywnością sok z odpowiednimi certyfikatami potwierdzającymi jego czystość i bezpieczeństwo. Można dostać także oskołę wzbogaconą naturalnymi sokami z ziół czy owoców np. z mięty czy maliny – dzięki temu płyn zyskuje bardziej charakterystyczny, konkretny smak oraz dodatkowo walory lecznicze.

Dowiedz się, jak zrobić sok z pokrzywy.

Jak przeprowadzić brzozową kurację wzmacniającą?

W przypadku wiosennego osłabienia organizmu zaleca się pić 4 razy dziennie po 1/2 szklanki soku między posiłkami, a po 5-7 dniach 3 razy dziennie po jednej szklance. Ogólnie powinno się wypić ok. 15 litrów soku. Kuracja będzie jeszcze skuteczniejsza, jeśli dodasz do soku trochę miodu. Poprawi to także smak napoju.

Sok z brzozy leczy skórę

Sok brzozowy może być także stosowany zewnętrznie do obmywań i okładów w niektórych schorzeniach skórnych – uważany jest np. za dobry środek w leczeniu trądziku oraz przebarwień skóry. Można zastosować go także jako leczniczą płukankę do włosów skuteczną przy łupieżu i wypadaniu włosów. W przypadku takiej kuracji najlepiej jest po umyciu włosów szamponem wcierać oskołę w skórę głowy. Sok ten wchodzi także w skład niektórych odżywczych płynów do włosów. Nie jest jednak składnikiem słynnej „Wody brzozowej”, która jest zwykłym etanolowo-wodnym roztworem ekstraktu z liści brzozy.

Sok z brzozy - właściwości

Uwaga! Istnieje wiele mitów mówiących o niezwykłych właściwościach leczniczych soku z brzozy. Niektóre zielarskie publikacje przedstawiają go nawet jako lek przeciwnowotworowy. Nie jest to żaden „cudowny eliksir”, nie leczy on chorób nowotworowych, ani innych ciężkich schorzeń.

25.01.2019
Niewiele osób wie, że najcenniejszą częścią kukurydzy są jej… wąsy. Tak, kukurydza ma wąsy! I to one właśnie kryją się pod nieco tajemniczą nazwą „znamiona kukurydzy” (łac. Stigma maydis). Są znakomitym źródłem cennych składników wzmacniających i leczniczych. Dowiedz się, jak z nich skorzystać.
29.01.2019
Wśród  suplementów diety jakiś czas temu pojawił się produkt, który ma coraz więcej zwolenników, ale o którym tak naprawdę niewiele wiadomo. Mowa o ziemi okrzemkowej, zwanej także ziemią diatomową lub diatomitem.  Przypisuje  się jej wiele prozdrowotnych właściwości i zaleca stosowanie przy różnych dolegliwościach, a także profilaktycznie. Czy słusznie? Czy jej stosowanie jest bezpieczne? O odpowiedź […]
02.03.2019
Nawet nie wiesz, ile zalet kryją w sobie świeże zioła. Pachnące, zielone i zawsze pod ręką. Bezcenne dla podniebienia i dla zdrowia. Nie dość, że poprawiają smak każdego najprostszego nawet dania i wspomagają trawienie, uspokajają, mogą też zwalczać bakterie, wirusy, a nawet walczyć z nowotworami. Posadź zioła na parapecie, naprawdę warto.
08.01.2019
Codziennie rano toczymy wojnę z czasem. Czasem wygrywamy, częściej jednak chwytamy coś na szybko, w „przelocie”. Pamiętajmy jednak, że śniadanie zawsze jest pierwszym i najważniejszym posiłkiem w ciągu dnia. Musi dostarczyć nam energii, składników odżywczych, witamin. Szczególną uwagę zwrócić powinniśmy na śniadania naszych dzieci – koniecznie, aby zawierały w sobie produkty bogate w magnez, cynk, selen, […]
23.02.2019
Choć nie widzimy ich gołym okiem, na naszej skórze żyją miliony mikroorganizmów. Mikrobiom, który tworzą, ma wpływ na nasze zdrowie. Dlatego warto troszczyć się o to, by dominowały w nim organizmy nam przyjazne, które będą skutecznie wpierać organizm w obronie przed patogenami. Konsultacja: lek.med. Monika Rogala, dermatolog.
02.03.2018
Włoskie, laskowe, brazylijskie, pistacje… Pyszna i wartościowa przekąska. Twoje serce, mózg, odporność, układ hormonalny, skóra będą w lepszej formie dzięki orzechom. Warto wspomnieć, że działają również jak afrodyzjaki. Konsultacja: dietetyk kliniczny Mateusz Ostręga z poradni Ajwen.